THỰC TIỄN XÂY DỰNG VÀ VẬN HÀNH MÔ HÌNH CHÍNH QUYỀN ĐỊA PHƯƠNG HAI CẤP TẠI PHƯỜNG HÒA BÌNH: CỤ THỂ HÓA TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH VỀ NHÀ NƯỚC CỦA NHÂN DÂN, DO NHÂN DÂN, VÌ NHÂN DÂN.
Sinh thời, Chủ tịch Hồ Chí Minh từng nói: "Việc gì có lợi cho dân phải hết sức làm, việc gì có hại cho dân phải hết sức tránh". Tư tưởng lấy dân làm gốc, xây dựng một chính quyền thực sự "của dân, do dân, vì dân" ấy đã trở thành kim chỉ nam soi đường, dẫn lối cho mọi hành động của Đảng bộ, Chính quyền và Nhân dân phường Hòa Bình trong toàn bộ quá trình thực hiện nhiệm vụ. Kể từ ngày 01/7/2025, thực hiện chủ trương lớn của Đảng và Nhà nước về sắp xếp đơn vị hành chính và tinh gọn bộ máy, phường Hòa Bình chính thức được thành lập trên cơ sở sáp nhập 03 đơn vị hành chính (phường Hòa Bình cũ, phường An Lư và phường Thủy Hà). Đây không chỉ là sự thay đổi về mặt địa giới hành chính với quy mô diện tích lên tới 19,47 km2 và hơn 52.000 nhân khẩu, mà còn là một cuộc "cách mạng" về tư duy quản trị khi chính thức vận hành theo mô hình chính quyền địa phương 02 cấp.
Hoà Bình là vùng đất kết tinh những giá trị văn hóa lâu đời, giàu truyền thống cách mạng và tiềm năng kinh tế. Tuy nhiên, thời cơ luôn đan xen với thách thức. Bài toán đặt ra cho hệ thống chính trị phường Hòa Bình trong giai đoạn bản lề này là phải nhanh chóng thích ứng với mô hình quản trị mới; giải quyết hài hòa mối quan hệ giữa ổn định tổ chức và phát triển kinh tế; giữa quản lý địa bàn rộng lớn và việc chăm lo sâu sát đến đời sống của từng người dân. Hơn bao giờ hết, sự đoàn kết và thế trận của lòng dân sẽ là chìa khóa để phường Hòa Bình vượt qua khó khăn, khẳng định vị thế.
1. Kiện toàn tổ chức bộ máy và ổn định hệ thống chính trị: Bước chuyển chiến lược trong mô hình chính quyền hai cấp
Bước vào giai đoạn chuyển giao, Đảng ủy phường đã tập trung cao độ lãnh đạo, chỉ đạo việc kiện toàn hệ thống chính trị. Khối lượng công việc lớn gắn với quy mô dân số và diện tích rộng đặt ra yêu cầu về sắp xếp lại mạng lưới cơ sở. Trong đó, đã tập trung hoàn thành việc sắp xếp, tinh gọn các địa bàn dân cư, giảm từ 30 Tổ dân phố xuống còn 19 Tổ dân phố; đồng thời kiện toàn đồng bộ 19 chức danh Tổ trưởng, 19 Phó Tổ trưởng Tổ dân phố, bảo đảm sự chỉ đạo xuyên suốt, không gián đoạn từ cấp phường đến cơ sở.

Sự ổn định của hệ thống chính trị được khẳng định vững chắc qua việc tổ chức thành công Đại hội Đảng bộ phường và các đoàn thể chính trị - xã hội nhiệm kỳ 2025-2030; tổ chức thành công Cuộc bầu cử Đại biểu Quốc hội khóa XVI và Đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026-2031 bảo đảm dân chủ, đúng luật với tỷ lệ cử tri đi bầu đạt 99,91%, bầu đủ số lượng đại biểu theo quy định.
Về bộ máy chính quyền, thực hiện chủ trương chung về đổi mới tổ chức bộ máy, phường đã kiện toàn lại cơ cấu chính quyền theo hướng chuyên môn hóa, phân định rõ hai chức năng nòng cốt là: 'Quản lý nhà nước' và 'Cung ứng dịch vụ công'. Theo đó, khối Quản lý nhà nước đảm nhận gần như toàn diện nhiệm vụ điều hành của mô hình 'cấp huyện thu nhỏ'. Khối Phục vụ hành chính, đưa vào hoạt động Trung tâm Phục vụ hành chính công hiện đại, thực hiện cơ chế "một cửa" liên thông, chuyên nghiệp hóa khâu tiếp nhận và trả kết quả.
Cơ cấu tổ chức của UBND phường được thiết lập với các phòng, ban chuyên môn, đơn vị trực tiếp thực thi các nhiệm vụ, bao gồm: Phòng Kinh tế; Phòng Xây dựng, Nông nghiệp và Môi trường; Phòng Văn hóa - Xã hội; Văn phòng HĐND & UBND phường; Trung tâm Phục vụ hành chính công. Cùng với đó là các đơn vị sự nghiệp, đơn vị thực thi như Trung tâm Dịch vụ sự nghiệp công, Trạm Y tế và Ban Quản lý Dự án đầu tư xây dựng phường. Việc phân định rõ chức năng và vận hành đồng bộ các phòng, ban chuyên môn này giúp địa phương giải quyết trực tiếp, liên tục các công việc hành chính nhà nước trên địa bàn.
2. Phát triển kinh tế và bứt phá trong công tác giải phóng mặt bằng các dự án trọng điểm
Cụ thể hóa các Nghị quyết của HĐND và Kế hoạch của UBND thành phố, công tác điều hành kinh tế - xã hội được UBND phường triển khai quyết liệt bằng các giải pháp định lượng.
Năm 2025, thu ngân sách nhà nước trên địa bàn đạt 387,3 tỷ đồng (bằng 171,26% dự toán, chưa bao gồm 602 tỷ đồng tiền sử dụng đất); thu ngân sách địa phương đạt 293 tỷ đồng. Chín tháng đầu năm 2026, công tác thu ngân sách tiếp tục bám sát tiến độ, thực hiện 168 tỷ đồng, đạt 90% dự toán năm (vượt 15% so với tiến độ chuẩn bình quân); trong đó thu tiền sử dụng đất đạt 91/100 tỷ đồng. Tỷ lệ giải ngân vốn đầu tư công đạt 92,7 tỷ đồng, bằng 74,5% kế hoạch. Để khuyết khích các hoạt động sản xuất kinh doanh, thường lệ hằng năm, UBND phường đều tổ chức các Hội nghị đối thoại Doanh nghiệp, tiếp nhận và giải quyết trực tiếp trên 20 lượt ý kiến liên quan trên các lĩnh vực về quy hoạch, mở rộng quỹ đất, thuế, bảo hiểm xã hội,.... Qua đó, tỷ lệ phát triển doanh nghiệp mới của doanh nghiệp năm 2026 tăng 31,8% so với chỉ tiêu giao (10% của cả năm 2026). Lũy kế 9 tháng năm 2026, phường đã tiếp nhận, cấp mới 535 hồ sơ đăng ký kinh doanh, nâng tổng số lên 190 doanh nghiệp và 1.279 hộ kinh doanh đang hoạt động; tạo việc làm ổn định cho hơn 23.800 lao động.
Trong công tác quản lý đất đai và phát triển đô thị, giải phóng mặt bằng được cấp ủy, chính quyền xác định là khâu then chốt nhằm bảo đảm tiến độ các dự án hạ tầng chiến lược. Năm 2025, địa phương đã hoàn thành công tác giải phóng mặt bằng đối với 759 hộ dân, bàn giao mặt bằng sạch để thi công xong 41/41 tuyến đường nông thôn mới kiểu mẫu trên địa bàn với tổng số tiền hỗ trợ 51 tỷ đồng. Đồng thời, thực hiện chi trả bồi thường, hỗ trợ cho 353/353 hộ dân, bàn giao mặt bằng phục vụ triển khai 04 dự án xây dựng Công viên (Hòa Bình, Thủy Triều, Trung Hà, An Lư) với tổng số tiền 43,0 tỷ đồng trên diện tích 10,1 ha.
Chín tháng đầu năm 2026, với phương châm minh bạch thông tin và dân vận khéo, Dự án Khu công nghiệp Thủy Nguyên đã hoàn thành chi trả bồi thường cho 315/316 hộ dân với diện tích 22,6 ha. Dự án Mở rộng Trường THCS Hòa Bình đã hoàn thành giải phóng mặt bằng 100% đối với 16 hộ dân (chi trả hơn 4 tỷ đồng), quá trình thực hiện không phát sinh đơn thư, khiếu kiện. Tại Dự án Trường Mầm non An Lư, 50/50 hộ đã nhận bồi thường đất và thực hiện chi trả, di dời 120/121 phần mộ. Đối với Dự án Vành đai 3 (thu hồi 30,9 ha của 1.316 hộ), các thủ tục bồi thường, kiểm đếm đang được triển khai nghiêm túc theo đúng trình tự pháp luật. Dự án Khu Nhà ở xã hội Hoà Bình (16,27 ha), đã phê duyệt phương án BTHT, GPMB đối với diện tích 15,91ha (đạt 97,9%) của 238 hộ dân có đất và 76 ngôi mộ của 28 hộ. Kinh phí GPMB 122,6 tỷ, hiện đang chờ Chủ đầu tư bố trí kinh phí thực hiện chi trả.
3. Hiệu lực thực thi Cải cách hành chính và Chuyển đổi số toàn diện
Công tác cải cách hành chính (CCHC) và chuyển đổi số được định lượng bằng các bộ chỉ số đánh giá của thành phố và sự hài lòng của công dân. Ngay từ năm 2025, phường đã tiên phong vận động nguồn lực xã hội hóa (345 triệu đồng) trang bị đồng bộ 100% máy tính, máy in cho toàn bộ 30/30 Tổ dân phố (thời điểm trước sắp xếp), tạo lập hạ tầng số vững chắc trực tiếp tại cơ sở. Tính đến cuối năm 2025, phường Hòa Bình dẫn đầu khối xã, phường khu vực Thủy Nguyên cũ và đứng thứ 18 khối các phường trên địa bàn toàn thành phố về Chỉ số CCHC.
Chín tháng đầu năm 2026, Trung tâm Phục vụ hành chính công phường đã tiếp nhận và giải quyết đúng hạn 16.887/16.887 hồ sơ TTHC; tỷ lệ số hóa hồ sơ, giải quyết dịch vụ công trực tuyến toàn trình và thanh toán trực tuyến đều đạt tỷ lệ 100%. Phường chỉ đạo thực hiện nghiêm túc 03 mô hình nghiệp vụ: Mô hình "Tiếp nhận, giải quyết và trả kết quả thủ tục hành chính trong ngày" (rút ngắn 50% thời gian xử lý đối với 10 nhóm thủ tục); Mô hình "Nâng cao năng lực thực hiện Dịch vụ công trực tuyến cho cán bộ, đảng viên và quần chúng nhân dân" với 06 hội nghị tập huấn lưu động; và Mô hình "Hỗ trợ thực hiện các dịch vụ công thiết yếu tại địa bàn khu dân cư cho đối tượng yếu thế", qua đó cán bộ chuyên môn trực tiếp xuống nhà cấp Giấy ủy quyền bảo trợ xã hội cho 324 trường hợp già yếu, khuyết tật.
Sự đầu tư bài bản vào công nghệ và năng lực cán bộ mang lại nhiều kết quả thực tế. Trong phong trào "Bình dân học vụ số" và Cuộc thi "Công dân số" năm 2025, phường xếp thứ 5/114 đơn vị cấp xã toàn thành phố (với 9.447 người tham gia). Tại Cuộc thi tìm hiểu CCHC thành phố năm 2025, phường đạt 02 giải Nhất, 01 giải Nhì, 03 giải Ba. Đặc biệt, năm 2026, phường xuất sắc đạt Giải Ba toàn thành phố tại Cuộc thi “Ứng dụng AI trong thực thi nhiệm vụ của các cơ quan hành chính”. Phong trào phát huy sáng kiến trong công vụ được đẩy mạnh; năm 2025 phường đã công nhận 34 sáng kiến cấp cơ sở; đồng thời có 01 sáng kiến được Hội đồng cấp thành phố công nhận có hiệu quả áp dụng quy mô toàn thành phố).
4. Chăm lo đời sống Nhân dân, bảo tồn văn hóa và giữ vững an ninh quốc phòng
Hoạt động văn hóa, xã hội và bảo đảm an sinh được triển khai đầy đủ, đúng chế độ chính sách, bảo đảm phương châm phát triển kinh tế đi đôi với tiến bộ, công bằng xã hội.
Thực hiện chính sách đền ơn đáp nghĩa và bảo trợ xã hội: Năm 2025, phường đã phân bổ hơn 5.100 suất quà với tổng kinh phí gần 8 tỷ đồng. Chín tháng đầu năm 2026, trong dịp Tết Nguyên đán, phường đã tiếp nhận, cấp phát 1.251 suất quà của Chủ tịch nước và Thành phố (hơn 3,4 tỷ đồng), đồng thời vận động nguồn xã hội hóa tổ chức "Tết sum vầy", trao 550 suất quà (365 triệu đồng) cho đối tượng yếu thế.
Dịp kỷ niệm 27/7/2026, phường cấp phát 1.474 suất quà (trị giá hơn 3,79 tỷ đồng); tổ chức chu đáo, trang trọng các hoạt động tri ân: Lễ tang Mẹ VNAH Nguyễn Thị Cong và Lễ đón nhận, an táng hài cốt Liệt sĩ Trần Văn Tây; Hội nghị tri ân người có công, trao tặng 46 ảnh phục chế chân dung liệt sĩ (đợt 1) và 240 suất quà với tổng kinh phí 201,5 triệu đồng cho các gia đình chính sách. Dâng hương tại 04 đài tưởng niệm, nghĩa trang liệt sĩ cụm Lưu Kiếm, Ngũ Lão; tổ chức các đoàn thăm hỏi trực tiếp 19 gia đình tiêu biểu.
Địa phương tiếp tục duy trì kết quả không còn hộ nghèo. Mô hình Dân vận khéo "Cha - Mẹ đỡ đầu" phát huy hiệu quả thực chất, trong đó cán bộ công chức tự nguyện đóng góp quỹ, trực tiếp hỗ trợ thường xuyên 1.000.000 đồng/cháu/tháng đối với các trẻ em có hoàn cảnh đặc biệt.
Trong lĩnh vực văn hóa: Các hoạt động chào mừng kỷ niệm 01 năm thành lập phường (01/7/2025 - 01/7/2026) được tổ chức quy mô, gắn kết với Hội nghị công bố Nghị quyết sắp xếp Tổ dân phố, khánh thành công trình và triển khai mô hình "Tổ dân phố hạnh phúc". Đặc biệt, công tác bảo tồn, phát huy giá trị di sản văn hóa phi vật thể Ca trù Đông Môn được cụ thể hóa bằng các hành động quản lý nhà nước và hoạt động chuyên môn. Phường đã tổ chức Lễ giỗ Tổ nghề Ca trù năm 2025, 2026; tổ chức Đêm nhạc "Tiếng Trúc, tiếng Tơ - Giao thoa Di sản". Nhằm tạo không gian bảo tồn bền vững, phường ban hành Quyết định thành lập 07 Câu lạc bộ Ca trù tại 07 trường học trên địa bàn với 86 thành viên ban chủ nhiệm, đưa hoạt động truyền dạy vào môi trường giáo dục. Mô hình "Sáng đèn Nhà văn hóa" tại các khu dân cư được triển khai sâu rộng. Qua các phong trào, Đội văn nghệ quần chúng phường đã xuất sắc đạt Giải Xuất sắc (là 1 trong 25 đơn vị đạt giải cao nhất) tại Liên hoan Ca - Múa - Nhạc không chuyên thành phố. Thể thao phong trào đạt 01 Huy chương Vàng (Cầu lông), 03 Huy chương Bạc và 01 Huy chương Đồng (Bơi lội) cấp thành phố.
Lĩnh vực quốc phòng, quân sự địa phương và an ninh trật tự: Công tác tuyển chọn, gọi công dân nhập ngũ được thực hiện nghiêm luật, liên tiếp hoàn thành vượt chỉ tiêu (năm 2025 bàn giao 84/83 quân; năm 2026 bàn giao 80/78 quân, đạt 102,56%). Với thành tích này, Chủ tịch UBND phường vinh dự được Chủ tịch UBND thành phố tặng Bằng khen. công dân nhập ngũ năm 2027 bảo đảm chặt chẽ.
Tổ chức diễn tập chiến đấu phòng thủ phường năm 2026 (làm trước để thành phố rút kinh nghiệm cho chỉ đạo diễn tập các xã, phường, đặc khu còn lại), cuộc diễn tập diễn ra đúng kế hoạch, đạt chất lượng cao, bảo đảm an toàn tuyệt đối về người và vũ khí trang bị, được Thủ trưởng Bộ Chỉ huy quân sự thành phố đánh giá hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ.
Lực lượng Công an phường bám sát địa bàn, tỷ lệ điều tra khám phá tội phạm duy trì 100% (chín tháng đầu năm 2026 đã điều tra, khởi tố 09 vụ trật tự xã hội, 12 vụ ma túy, 01 vụ đánh bạc). Phường cử lực lượng tham gia Hội thi "Lực lượng tham gia bảo vệ an ninh, trật tự ở cơ sở giỏi" thành phố lần thứ I, đạt Giải B tại Cụm thi số 2 (điểm thi trực tuyến xếp thứ 25/114 xã, phường, đặc khu). Các mô hình "Camera an ninh", "Cổng trường an toàn giao thông", "Tổ liên gia an toàn PCCC" tiếp tục được kiện toàn, đóng góp trực tiếp vào thế trận an ninh nhân dân.
5. Hiện thực hóa "Không gian Văn hóa Hồ Chí Minh trên môi trường số" qua kết quả thực tiễn
Nhìn lại tiến trình từ ngày sáp nhập và vận hành mô hình chính quyền địa phương hai cấp, các kết quả kinh tế - xã hội, quốc phòng - an ninh của phường Hòa Bình là minh chứng khách quan cho việc chấp hành nghiêm túc, tổ chức thực hiện có hiệu lực, hiệu quả các chủ trương, nghị quyết của Đảng, pháp luật của Nhà nước. Việc phân định rõ thẩm quyền và chuyên môn hóa các phòng, ban giúp chính quyền cơ sở đủ năng lực thực thi trực tiếp, bảo đảm quyền lợi hợp pháp của tổ chức và công dân.
Thực hiện Chỉ thị số 07-CT/TW của Bộ Chính trị về đẩy mạnh học tập, thực hành tư tưởng, đạo đức, phương pháp, phong cách Hồ Chí Minh trong giai đoạn phát triển mới, Đảng ủy phường Hòa Bình triển khai Kế hoạch xây dựng "Không gian văn hóa Hồ Chí Minh trên môi trường số". Không gian này không chỉ tập hợp, số hóa hệ thống tư liệu về Chủ tịch Hồ Chí Minh, mà còn tích hợp các kết quả thực tiễn trong công tác quản lý điều hành của địa phương, làm minh chứng sinh động cho việc học tập và làm theo lời Bác.
Mỗi bộ hồ sơ thủ tục hành chính được giải quyết đúng quy định tại Trung tâm Phục vụ hành chính công; mỗi phương án bồi thường giải phóng mặt bằng được lập và phê duyệt công khai, dân chủ; mỗi chính sách an sinh xã hội được chi trả kịp thời, đúng đối tượng đều phản ánh bản chất của nền hành chính phục vụ. "Không gian văn hóa Hồ Chí Minh trên môi trường số" tại phường Hòa Bình sẽ là cơ sở dữ liệu mở để cán bộ, đảng viên nghiên cứu và Nhân dân tham gia giám sát. Qua đó, tiếp tục phát huy dân chủ, củng cố vững chắc khối đại đoàn kết toàn dân tộc, phấn đấu hoàn thành toàn diện các chỉ tiêu, nhiệm vụ chính trị nhiệm kỳ 2025-2030, xây dựng địa phương phát triển theo định hướng văn minh, hiện đại và bền vững./.